Преку интерактивна инсталација посетителите на штандот на грчката компанија „Хеленик енерџи“ на Меѓународниот саем во Солун може да се запознаат со нафтоводот „Вардакс“, што ги поврзува Солун и Скопје, а по пауза од 13 години, на почетокот на годината беше повторно активиран.
Од компанијата информираа дека „Вардакс“, кој е „стратешка енергетска инфраструктура, која ги поврзува пазарите, ја зајакнува енергетската безбедност, ја поттикнува соработката меѓу земјите и создава нови развојни перспективи за целиот регион“, е во фокусот на нивното учество на годинешниот саем во Солун, што се одржува од 5 до 13 септември.
– Преку интерактивна инсталација на штандот на „Хеленик енерџи“ посетителите може да ја активираат симулираната циркулација низ нафтоводот, а специјално дизајнираната аудиовизуелна содржина ги прикажува неговата траса од Солун до Скопје, начинот на функционирање и неговото значење за енергетското снабдување на регионот – информираа од компанијата.
Подземниот продуктовод, што е во сопственост на компанијата „Вардакс“ (VARDAX S. A), во која „Хеленик енерџи“ има удел од 80 отсто, а нашата земја 20 проценти, првично беше изграден во 2002 година, работеше до 2013 година, а по пауза од 13 години, повторно беше активиран.
Се протега на должина од 213,5 километри, од кои 69,7 километри се во Грција, а преостанатите 143,8 на македонска територија и има капацитет годишно да пренесе до 2,5 тони нафтени производи.
Од „Хеленик енерџи“ посочија дека за нив, обновата и модернизацијата на нафтоводот беше стратешки избор, целосно усогласен со визијата да ги предводат развојните процеси во Југоисточна Европа (ЈИЕ) како водечка енергетска компанија и во овој контекст била спроведена сеопфатна програма за надградба на нафтоводот, „со цел да работи според современи стандарди за безбедност, дигитален мониторинг и висока оперативна ефикасност“.
Додадоа дека повторното пуштање во употреба на почетокот на годината, по 13 години неактивност, претставуваше значајна пресвртница не само за „Хеленик енерџи“ туку и за улогата на Грција како регионален столб на енергетската безбедност, економската стабилност и развојот во ЈИЕ.
– Со Солун како појдовна точка во пракса е воспоставен вертикален енергетски коридор, што обезбедува сигурност на снабдувањето и поврзаност со соседните држави. Ја поврзува Грција со Балканот, а преку него и со пазарите во централна Европа. Процените се дека повторното ставање во функција на нафтоводот во голема мера ќе придонесе и за енергетската заштита на Балканот, притоа позиционирајќи ја Македонија како енергетски центар, а „Хеленик енерџи“ го проширува своето економско присуство во земјата – информираа од компанијата.
Од почетокот на годината до крајот на август 2026 година преку продуктоводот биле транспортирани речиси 400 милиони литри дизел-гориво, со што пред сè се снабдува македонскиот пазар, но и пазарите на соседните земји, како што се Косово и Србија.
За дополнително зајакнување на улогата на нафтоводот, компанијата планира дополнителни инвестиции со цел да се овозможи транспорт на зголемени количини рафинирани нафтени производи од индустриските објекти во Солун, а во објектите на „Окта“ се воспоставува железничка линија за снабдување (track loading), со цел непречен транспорт на сурова нафта до соседните земји.
Паралелно, продуктоводот има позитивен придонес и за животната средина, а од компанијата велат дека е особено значајна е и еколошката димензија на проектот бидејќи транспортот на гориво преку нафтовод е поефикасен и еколошки поодржлив од алтернативните решенија.
Врз основа на планираните испораки, се проценува дека работењето на нафтоводот до крајот на август 2026 година заменило речиси 12.108 патувања на цистерни, а со тоа се намалуваат и емисиите на емисии на јаглероден диоксид од патниот транспорт за речиси 5.400 тони годишно.
